انجمن علمی ژنتيك دانشگاه آزاد زنجان

تقسیم بندی علم ژنتیک

ژنتیک رشته ای از علم زیست شناسی است که

ماهیت فزیکی عوامل بوجود آورنده صفات در

موجودات زنده ، نحوه عمل و چگونگی انتقال آنها

را از والدین به فرزندان از نسلی به نسل دیگر و

همچنین تأثیر عوامل محیطی بر روی صفات و

علل حذف یا تثبیت آنها را در طی زمان بررسی

می کند.

به طور کلی پیشرفت های اخیر دانش ژنتیک و یا

ژنتیک جدید رامی توان به سه بخش اصلی تقسیم

نمود:

ژنتیک مندلی ، ژنتیک مولکولی ،ژنتیک جمعیت

ژنتیک مندلی که به مطالعه

انتقال صفات از یک نسل به نسل دیگر می پردازد.

بر آزمایش هایی که گریگور مندل در اواسط قرن

نوزدهم انجام داد تکیه دارد. موجودات دارای

صفات مختلف با هم تلاقی داده می شوند و انتقال

صفات آنها به نسل بعد مورد بررسی قرار می گیرد.

این نتایج می توانند با همدیگر و یا با فنوتیپ های

دیگر تلاقی داده شوند و دوباره انتقال صفات در

نسل بعد مورد مطالعه قرار گیرد. این روش مصالعه

توسط مندل آغاز گردید و لذا به ژنتیک مندلی

یا کلاسیک معروف است. از طرفی چون این نوع

مطالعه به بررسی انتقال ژن ها در بین نسل ها می

پردازد به نام ژنتیک انتقالی نیز گفته می شود.

-2 ژنتیک مولکولی که ساختمان شیمیایی ژن

و بررسی آن را در سطح مولکول مورد مطالعه قرار

می دهد

یعنی به جای بررسی صفات فنوتیپی خود ژن ها را مورد مطالعه

قرار می دهد. به بیان دیگر این بخش از ژنتیک درباره مولکول

هایی که ژن ها را بوجود می آورند، مولکول هایی که ژن ها را

کنترل می کنند و مولکول هایی که حاصل تولید ژن ها هستند،

بحث می کند. مطالعه ژنتیک مولکولی از دهه 1970 که همانند

سازی ژن ها مقدور شد، سرعت بیشتری گرفت و با استفاده از

روش های کلون کردن ژن ، تولید خالص و فراوان ژن مورد نظر

و مطالعه ساختمان و عمل ژن تسریع گردد.

-3 ژنتیک جمعیت که در آن تنوع ژنی در داخل و یا در بین

جوامع مختلف مورد مطالعه واقع می شود. دانشمندان ژنتیک

این بررسی را معمولا به طور فنوتیپی انجام می دادند، اما اکنون

توجه خود را به تنوع مولکولی در جمعیت ها معطوف داشته

اند. ممطالعه ژنتیک جمعیت به درک تکامل که حاصل از تنوع

ژنتیکی است کمک می نماید. روش های ژنتیکی جمعیت همچنین

به روشن شدن اختلافات ژنتیکی بین گونه ها و روند ایجاد آنها کمک

می کند.

باید توجه داشت که هر سه بخش علم ژنتیک که بیان گردید به

بررسی ژن هابه روش های مختلف می پردازند و ژن مولکولی،زنتیک

مندلی و ژن جامعه وجود ندارد بلکه روش های بررسی ژن ها در این

سه بخش متفاوت است. این تقسیم بندی که ذکر شد ، تقسیم بندی

کلی علم ژنتیک است. در بسیاری از موارد تقسیم بندی جزئی تری از

علم ژنتیک وجود دارد که شامل ژنتیک یاخته ای)سیتوژنتیک(،ژنتیک

کمی ، ژنتیک فزیولوژیک، ژنتیک جانوری، ژنتیک انسانی، تکامل مواد

آلی، مهندسی ژنتیک و غیره است.

منابع:

اصول ژنتیک، تالیف دکتر بهمن یزدی صمدی و دکتر

بدرالدین ابراهیم سید طباطبایی

چاپ انتشارات تهران

+ نوشته شده در  چهارشنبه سیزدهم اردیبهشت 1391ساعت 21:31  توسط   |